به گزارش خبرنگار روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی ایران، با شدت گرفتن تغییرات اقلیمی و افزایش دمای محیطی در سال‌های اخیر، تنش حرارتی شغلی به یکی از مهم‌ترین چالش‌های نوظهور سلامت شغلی در سطح جهان تبدیل شده است؛ چالشی که پیامدهای آن فراتر از سلامت فردی بوده و به حوزه بهره‌وری اقتصادی و پایداری نیروی کار نیز گسترش یافته است.

بر اساس گزارش‌های علمی منتشر شده در مجلات معتبر بین‌المللی، افزایش دما به‌طور مستقیم با کاهش ساعات کاری مؤثر و افت عملکرد نیروی انسانی مرتبط است. در یک مطالعه گسترده در چین، برآورد شده است که «ساعات کاری از دست‌رفته ناشی از گرما» در سناریوهای مختلف تغییرات اقلیمی می‌تواند به طور چشمگیری افزایش یابد و در برخی مناطق، بخش قابل توجهی از تولید اقتصادی را تحت تأثیر قرار دهد.

همچنین نتایج یک مطالعه دیگر نشان داده است که در دو دهه گذشته، افزایش دمای محیطی در چین موجب شده است کاهش بهره‌وری نیروی کار در مشاغل سنگین روندی افزایشی داشته باشد و خسارات اقتصادی مرتبط با آن تا چندین برابر افزایش یابد.

دکتر آتنا رفیعی‌پور، استادیار گروه بهداشت حرفه‌ای دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی ایران در گفت‌وگوی در این باره اظهار کرد: بر اساس شواهد موجود در مطالعات جدید، تغییرات اقلیمی یکی از مهم‌ترین عوامل تهدیدکننده پایداری نیروی کار در جهان امروز است.

وی افزود: یافته‌های پژوهشی نشان می‌دهد که افزایش تنش حرارتی محیط کار نه‌تنها موجب بروز بیماری‌های مرتبط با گرما می‌شود، بلکه اثرات عمیقی بر رفتار شغلی، بهره‌وری و در نهایت ماندگاری نیروی انسانی دارد که می‌تواند بدنه اقتصادی کشورها را تحت تأثیر قرار دهد.

رفیعی پور گفت: مطالعات مدل‌سازی در کشورهای دیگر نیز نشان داده که افزایش دما می‌تواند به کاهش قابل توجه ساعات کار مؤثر و افزایش خروج نیروی کار از شغل منجر شود. این پدیده به‌ویژه در میان کارگران فضای باز و مشاغل سخت، می‌تواند به جابه‌جایی شغلی و حتی خروج دائمی از بازار کار منجر شود.

تنش‌های حرارتی، تمرکز کارگران را کاهش و حوادث شغلی را افزایش می‌دهد

این دانش آموخته بهداشت حرفه‌ای با تأکید بر اینکه اثرات گرما تنها محدود به سلامت جسمی نیست، خاطرنشان کرد: تنش حرارتی با کاهش تمرکز، افزایش خطاهای انسانی و افزایش حوادث شغلی همراه است. در نتیجه، پیامد نهایی آن نه‌تنها تهدید سلامت، بلکه تهدید پایداری نظام‌های تولید و بازار کار است.

وی یادآور شد: بر اساس جمع‌بندی مطالعات مرورشده در ادبیات علمی، روند جهانی افزایش دما در حال ایجاد شرایطی است که در آن برخی مناطق جغرافیایی با کاهش ظرفیت کاری در ساعات اوج گرما مواجه خواهند شد و این موضوع می‌تواند در آینده به یکی از عوامل مهم خروج تدریجی نیروی کار از مشاغل سخت تبدیل شود.

رفیعی پور در پایان تأکید کرد: بدون مداخلات ساختاری، از جمله اصلاح الگوهای کاری، توسعه سیاست‌های سازگار با اقلیم و استفاده از راهکارهای مهندسی و مدیریتی، اثرات تنش حرارتی می‌تواند به یک چالش جدی برای اقتصاد و سلامت نیروی کار در دهه‌های آینده تبدیل شود. از این‌رو بازنگری در فرایندها با هدف حفاظت از سلامت حرارتی نیروی کار باید به یکی از اولویت‌های اصلی سیاست‌گذاران حوزه کار و سلامت تبدیل شود.